Tác giả (作者）: Vãn Tình (晚情)
Người dịch (译者）：Thanya
Sắp qua tháng mới, các em sinh viên năm tư cũng sắp kết thúc cuộc sống đại học để bước chân vào môi trường xã hội, bắt đầu một cuộc sống mới giống như tôi 10 năm trước vậy.
Cuối tuần về nhà ăn cơm, một người họ hàng tìm tôi kể, con bác ấy đang là sinh viên năm cuối chuẩn bị tốt nghiệp nhưng công việc vẫn chưa ổn định, hỏi tôi có thể chỉ bảo cho em ấy về cách làm CV, phỏng vấn các thứ không.
Với người thân thì chuyện nhỏ như thế này cũng dễ đáp ứng, tôi bảo chú đưa CV của thằng bé cho tôi xem có gì để góp ý không. Chú họ nghe được lời đồng ý của tôi liền vui vẻ về nhà.
Thấy bộ dạng phấn khởi của chú ấy, tôi thở dài trong lòng : \”Đúng là thương thay cho tấm lòng cha mẹ khắp thiên hạ\”. Dù sao, tôi vẫn thấy nếu thằng bé chủ động đến gặp thì tôi sẽ càng vui hơn.
Qua hai ngày, chú gọi điện qua cho tôi hỏi CV của em nó có ổn không? Tôi bất ngờ hỏi, chú gửi qua đâu thế, cháu không nhận được ạ.
30 phút sau, chú ấy lại gọi cho tôi nói: \”Thật ngại quá, em nó giờ vẫn chưa viết CV, trong hai ngày nữa nó làm xong rồi chú gửi qua cho cháu nhé\”.
Tôi đồng ý, quay lại bận rộn làm việc của mình.
Hai hôm sau, đúng hẹn tôi nhận được CV của thằng bé. Nhìn lướt qua tôi mới hiểu vì sao chú tôi muốn tôi xem qua rước. Trong CV ngoài năm sinh tháng đẻ, họ tên ra thì không thấy điểm nào chấp nhận được cả. Dù cho tôi có muốn sửa nhưng cũng chẳng biết phải hạ bút từ đâu, trừ khi viết lại từ đầu. Cả cái CV mà chẳng ghi trình độ học vấn, không biết học tiểu học trường nào, đến đại học nào cũng chẳng thấy đề cập đến.
Tôi âm thầm \”lên án\” các bạn trẻ bây giờ, thật sự đọc CV mà tôi như được \”đại khai nhãn giới\” luôn. Không có điểm mạnh, hoạt động xã hội nhưng mục giới thiệu bản thân thì tuôn một tràng dài. Sau khi đọc xong tôi chẳng dám tưởng tượng nhà tuyển dụng sẽ có phản ứng như thế nào nữa.
CV ghi: Em không thích công việc nhàm chán, em thích bơi lội, thích đi là đi, không giỏi giao tiếp với người khác, em thích …, em thích…
Phải công nhận các em bây giờ mạnh dạn thoải mái hơn thế hệ chúng tôi nhiều, điều kiện gia đình cũng khấm khá nên hành động khá độc lập và bản năng. Nhưng đi làm ở môi trường công sở phải biết làm gì là kiến thức cơ bản cơ mà.
Sau đó, tôi gọi điện xin lỗi nói CV của em nếu để như này sẽ không công ty nào nhận đâu. Chú tôi vội vàng nói, cháu biết chú học vấn thấp, lại không hiểu mấy thứ này, cháu nói xem có chỗ nào không được tí chú bảo thằng bé sửa.
Tôi ngập ngừng nói ra điều bản thân nghi vấn, \”Có phải em nó có dự định khác không, không muốn tìm việc ạ?\”. Thấy chú lặng im, tôi gợi ý hay chú thử tâm sự với thằng bé xem sao, nghe xem em nó có ý kiến gì? Chú ấy thấy cũng có lý, bèn hỏi chuyện đứa con.
Hai hôm sau, chú nhẹ nhõm nói với tôi thằng bé vẫn muốn tìm việc, muốn tự lực gánh sinh chỉ có điều chưa có kinh nghiệm. Nếu như cháu có thời gian thì chú mang em đến nhà cháu, tiện cho cháu hướng dẫn em trực tiếp luôn.
Tôi đồng ý. Chiều chú dắt em nó tới nhà tôi. Vừa vào cửa chú đã giục thằng bé chào tôi đi, nhưng thằng bé vẫn đứng im không nói câu nào. Tôi vội vàng đứng ra hoà giải nói không sao không sao, chúng ta bàn chuyện chính đi.
Chú tôi không vui liếc con một cái, lẩm bẩm trách: \”Bộ dạng mày như thế này sao mà ra ngoài xã hội được, mày còn thích cái gì ngoài chơi game nữa đâu\”.
Thằng bé mất kiên nhẫn nói: \”Con sắp đi làm rồi, bố đừng nói con suốt được không\”.
Tôi ở bên cạnh ái ngại, mau chóng đưa ra góp ý về những điểm quan trọng trong CV và khi phỏng vấn. Thằng bé được một lúc lại nhìn điện thoại, lúc sau thì tâm hồn lại treo ngược cành cây. Được nửa tiếng, thằng bé đột nhiên bảo tôi: \”Chị, chị nói nhiều thế em cũng chẳng nhớ hết, hay chị sửa luôn hộ em đi. Lúc phỏng vấn em nhớ kỹ là được\”.
Tôi nghĩ một lúc liền đồng ý. Không phải tôi chiều em nó vô nguyên tắc mà cách này là cách đơn giản tiết kiệm sức lực cho tôi nhất rồi. Với cái vẻ lất phất của thằng bé tôi nghĩ chỉ nó cũng vô ích nên mau chóng làm cho nó xong để có thứ mà báo cáo là được.
Sau khi tiễn hai người, tôi mất vài tiếng làm CV cho em nó rồi gửi đi, trong lòng thở dài một hơi.
Về sau, tôi nghe nói em ấy cũng có cơ hội được gọi phỏng vấn ở một vài công ty nhưng không công ty nào nhận. Chú gọi cho tôi, tôi thực lòng không muốn nhận cuộc gọi này, nhưng vẫn ôn tồn nói, nếu như công ty đã gọi em ấy phỏng vấn chứng tỏ CV của em ấy phù hợp với điều kiện tuyển dụng của công ty. Nhưng đến vòng phỏng vấn vẫn phải xem biểu hiện cá nhân em ấy thế nào, không ai thay thế được em ấy đi phỏng vấn cả. Cháu đã nói hết những điểm cần chú ý cho em nó rồi. Chú nghe thấy lời tôi nói hợp lý, không hỏi tiếp nữa.
Hai hôm trước, một người bạn cũng mở tài khoản xã hội như tôi bất bình kể, khi mới mở tài khoản ngập tràn hi vọng nhận được sự yêu quý của bạn đọc, thế nên liền công khai tài khoản cá nhân của mình với mong muốn được kết bạn với mọi người. Nhưng mới qua hai tháng cô ấy đã muốn sụp đổ luôn rồi.
Cô ấy nói, có hai bạn suốt ngày tìm tớ nói chuyện như muốn đòi mạng tớ vậy. Mỗi lần đều bắt đầu bằng câu: \”Em thấy mơ hồ quá\”, \”Hôm nay em lại gặp chuyện không vui\”. Mới đầu cô ấy cũng nhiệt tình vui vẻ giúp đỡ tháo gỡ khó khăn, kiên nhẫn lắng nghe hướng dẫn, quan tâm hỏi chuyện các bạn ấy ra sao, như thế nào xem có thể giúp gì được không.
Dần dần, cô ấy cảm thấy bản thân bị quá tải bởi vì hai vị độc giả kia mỗi lần tới tìm cô đều mang tâm trạng nặng nề mở đầu câu chuyện. Sau khi nói một thôi một hồi mới phát hiện ra họ chẳng có chuyện gì nghiêm trọng cả, đa số “cảm thấy cuộc sống mơ hồ không rõ ràng, không biết cần phải làm gì, không biết nên đọc sách nào hoặc thấy ai chướng mắt\”. Cô bạn tôi cảm giác nếu như không trả lời họ thì bản thân lạnh nhạt vô tình, nhưng nếu như quan tâm họ một chút thì sự thanh tịnh của bản thân lại bị quấy rầy. Cô ấy không nghĩ ra biện pháp nào vẹn cả đôi đường nên hỏi tôi xem có cách nào không.
Nói thật, mỗi người chúng ta đến với thế giới này đều không thể lúc nào cũng thuận buồm xuôi gió, ít nhiều sẽ có lúc cảm thấy chán chường, hi vọng nhận được sự an ủi vỗ về từ người khác. Đây là phản ứng tự nhiên của con người, nhưng chúng ta cần hiểu rằng, không ai có nghĩa vụ trở thành thùng rác của ai, mỗi người đều có những cảm xúc phải gánh vác và giải quyết. Nếu như xả những điều này đầu người khác, mệt mỏi là điều có thể dự đoán được.
Khi chúng ta gặp khó khăn, mong bạn hãy tự mình ngẫm nghĩ phân tích trước. Nếu như bạn thấy bản thân không có năng lực giải quyết vấn đề này thì hãy nhờ người khác giúp đỡ. Một là, người khác sẽ càng vui mừng giúp đỡ bạn, hai là điều này có thể giúp bạn nâng cao năng lực giải quyết vấn đề của chính bản thân mình.
Hễ cứ gặp khó hay tâm trạng xuống dốc liền mang chuyện đi kể khắp nơi, tìm người tư vấn, một hai lần thì tôi không nói, nhưng nếu quá nhiều thì ai cũng sẽ thấy bạn phiền mà thôi. Tôi thấy gặp vấn đề trước tiên cứ ngẫm nghĩ kỹ trước đã. Đây là sự tôn trọng dành cho người khác, cũng là trách nhiệm bạn trao tặng chính mình.
Có người nói, tôi đã suy nghĩ nhiều rồi, nhưng tôi không biết phải làm gì tiếp. Không, những người nói ra những lời này, chắc chắn chưa từng suy nghĩ cẩn thận. Cái họ suy nghĩ chỉ là tự thôi miên bản thân tôi không biết mà thôi.
![\"\"](\"https://thienthanh.blog/wp-content/uploads/2022/07/vv-9slide-1.png?w=1024\")
Vài hôm trước, tôi đăng nhập Weibo có đọc được tin nhắn như thế này:
\”Em chào chị Vãn Tình, em mới đọc được sách mới của chị, những thắc mắc của em trong sách đều tìm được câu trả lời. Vấn đề hôm nay em gặp phải mong chị có thể cho em chút ý kiến. Em đã kết hôn 7 năm, có một cậu con trai 5 tuổi. Em càng ngày càng thấy mình và chồng có tư tưởng khác nhau nên em muốn ly hôn. Chồng em khá là thô, có chút keo kiệt, mỗi tháng ổng kiếm được vài nghìn tệ, bản thân em một tháng cũng kiếm được như vậy, nuôi hai mẹ con em không thành vấn đề. Chị từng tiếp xúc nhiều vụ như thế này, em muốn hỏi lúc em đề nghị ly hôn, em cần chú ý những gì, và khi em với chồng ly hôn chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến con ,vậy có những điểm nào em cần chú ý để con ít bị ảnh hưởng nhất? Nếu chị đọc được tin nhắn này và có thời gian, mong nhận được sự góp ý của chị.
Lúc đó tôi đang bận viết bài, nhưng tin nhắn xin giúp đỡ đầy lý trí như thế này thì chỉ cần trong năng lực của tôi, tôi đều giúp hết mình.
Nhưng, có những người, dù tôi rảnh cũng chưa chắc tôi đã giúp.
Như tối hôm qua, trong Wechat có tin nhắn xin giúp đỡ gửi tới tôi:
\”Chị Vãn Tình, em không sống nổi với chồng em nữa rồi, em muốn làm đơn đề nghị ly hôn, chị có mẫu không cho em xin\”.
Tôi trả lời, chị có phải luật sư ly hôn đâu, sao chị có được. Sau đó cô ấy hỏi tôi thế chị biết ở đâu có không, tôi bảo em tra Baidu (trang Web tìm kiếm như Google) thử đi, trên đấy gì chẳng có. Cô ấy trả lời ngay, nhưng em không biết trang nào có, hay chị tìm giúp em đi, chị thông minh như thế có thể tìm hiểu thêm về thủ tục ly hôn này.
Nghe xong, mặt tôi có chút vặn vẹo, tôi có muốn ly hôn đâu, đi tìm hiểu mấy cái này làm gì? Thế nên tôi bảo cô ấy tự tìm đi, vậy mà cô ấy vẫn cố chấp nhắn tôi gửi địa chỉ trang web qua cho cô ấy. Sau cùng, tôi chẳng buồn trả lời tin nhắn. Vấn đề của cô ấy chỉ cần tốn vài phút tra mạng là tìm được đáp án rồi nhưng cứ phải qua giết thời gian của tôi chứ nhất quyết không tự mình tìm tòi.
Sự thật là trên thế giới này đa số mọi người đều sẽ vui vẻ giúp bạn, không phải vì họ cao thượng, cũng chẳng phải lương thiện mà vì trong nội tâm mỗi người đều có ánh sáng ngự trị. Có thể bạn đã từng trải nghiệm việc giúp đỡ người khác, trong lòng bạn sẽ cảm thấy vô cũng mãn nguyện, đó là cảm giác vô cùng kì diệu không thể diễn tả thành lời. Nhưng có nhiều người dần dần mất đi lòng nhiệt khi bị chịu thiệt, có người thấy không xứng đáng để ra sức, có người lại cho là phiền phức.
Thế nên, mỗi chúng ta hãy trân trọng cơ hội mỗi khi cần sự giúp đỡ của người khác, đừng có tư duy mì ăn liền, đừng đợi người khác bón sẵn cho bạn. Trong từng lần kêu gọi giúp đỡ, bạn bắt buộc phải nâng cấp dần dần, phải tư duy xem cùng một vấn đề như thế vì sao người khác có thể nhìn thấu bản chất, nắm bắt được mấu chốt vấn đề? Vì sao bạn không thể? Bạn cần bổ sung điểm nào? Khi bạn có thể suy nghĩ như vậy, bạn mới có thể trở thành người khiến người khác đều vui vẻ giúp đỡ bạn.
Cho cần câu chứ không cho cá. Đừng giới hạn tầm nhìn của bạn trong việc trông mong người khác tới giải quyết vấn đề hiện tại của bạn. Khi bạn nhận được sự giúp đỡ từ người khác, bạn cần học cách phân tích và giải quyết vấn đề từ người khác nữa, như vậy cuộc đời của bạn mới có thể thăng cấp được.
-—
Vãn Tình: Tác giả có lượng sách bán chạy lên tới trăm vạn, biên kịch, chủ sáng lập ngọc trai Vân Ý Hiên, chuyên ngành phụ nữ tự thân độc lập trưởng thành với quan điểm trưởng thành quan trọng hơn kinh doanh. Tác phẩm tiêu biểu \”Bạn đắt giá bao nhiêu\”, sách mới phát hành \”Không sợ chậm chỉ sợ dừng\” (đang bán chạy). Tài khoản công chúng: 倾我们所能去生活 (Wechat)，微博@晚情的小窝 (Weibo)
Ảnh: Bundo Kim
